Chuyển tới nội dung
Sức khỏe sinh sản
Ốm nghén khi mang thai có nguy hiểm? Xử lý ra sao?

Ốm nghén khi mang thai có nguy hiểm? Xử lý ra sao?

29/06/2023

Khi mang thai nội tiết tố cơ thể thay đổi nên có rất nhiều mẹ bầu gặp tình trạng ốm nghén, buồn nôn. Hiện tượng này khiến cho nhiều mẹ bầu mệt mỏi, khó chịu do không thể ăn uống được gì. Do đó rất nhiều người lo lắng về tình trạng ốm nghén khi mang thai và không biết khắc phục ra sao. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về hiện tượng buồn nôn khi mang thai.

1/ Hiện tượng ốm nghén khi mang thai

Theo thống kê thì có tới 70% chị em có triệu chứng ốm nghén khi mang thai từ tam nguyệt cá thứ 1. Khoảng 10% trong số này sẽ kéo dài tình trạng này đến tam nguyệt cá thứ 2, thậm chí kéo dài đến khi sinh.

Mỗi một chị em sẽ có các triệu chứng và thời gian xuất hiện các cơn nghén khác nhau. Tuy nhiên bạn sẽ thường có một số biểu hiện như sau:

  • Buồn nôn, nôn mửa khi bị kích thích bởi các mùi, vị của thức ăn, quần áo, đồ uống…
  • Chán ăn, ăn không ngon hoặc thèm một số thực phẩm ngọt, chua hơn so với bình thường.
  • Hoa mắt, chóng mặt và luôn cảm thấy mệt mỏi, buồn ngủ không có năng lượng cho sinh hoạt và công việc hàng ngày

1.1 Mang thai mấy tuần thì nghén?

Mang thai mấy tuần thì bắt đầu nghén là câu hỏi của rất nhiều mẹ bầu. Vì có rất nhiều người mang thai không nghén giống mọi người nên cảm thấy lo lắng. Tuy nhiên nếu không có dấu hiệu ốm nghén thì cũng không ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ và bé.

Thông thường ốm nghén sẽ bắt đầu xuất hiện từ tuần thai 4 - 5, chuyển biến nặng nhất vào tuần thai thứ 9 và giảm dần khi đến tuần thai thứ 14 - 16. Tùy vào cơ địa của mỗi người mà thời gian bắt đầu và kết thúc sẽ khác nhau.

Với những mẹ bầu có cơ địa nhạy cảm và sức khỏe không tốt thì thời gian nghén có thể xuất hiện sớm hơn. Và chúng có thể kéo dài đến tuần thứ 20 hoặc đến khi sinh con. Nếu tình trạng này nghiêm trọng, khó kiểm soát thì bạn nên tới các cơ sở y tế để được tư vấn và hỗ trợ.

Ốm nghén khi mang thai có nguy hiểm

1.2 Nguyên nhân gây ốm nghén, buồn nôn

Đến nay nguyên nhân ốm nghén khi mang thai vẫn chưa được làm rõ. Tuy nhiên một số giả thiết lại cho rằng nguyên nhân là do sự thay đổi nội tiết tố của người mẹ. Bên cạnh đó là sự thay đổi về chuyển hóa các chất và lưu lượng máu trong cơ thể.

Khi mang thai, cơ thể sẽ sản xuất một lượng lớn hormone progesterone làm giãn các cơ của hệ tiêu hóa, khiến thức ăn trong dạ dày bị đẩy lên thực quản gây ra cảm giác buồn nôn, khó chịu. 

Chúng còn làm chậm khả năng tiêu hóa, gây ra chứng khó tiêu. Sau khoảng 48 - 72 giờ, lượng hormone có thể tăng gấp đôi và tiếp tục tăng lên trong suốt thai kỳ.

Hormone này còn khiến cho mẹ bầu thay đổi thói quen sinh hoạt, khẩu vị ăn uống và tâm lý. Nên mẹ bầu sẽ thường kén ăn hơn và luôn cảm thấy mệt mỏi, đau lưng…

1.3 Đối tượng nào dễ buồn nôn khi mang thai

Không phải mẹ bầu nào cũng gặp tình trạng buồn nôn, ốm nghén khi mang thai. Dưới đây là một số trường hợp dễ gặp phải tình trạng ốm nghén mẹ bầu nên chú ý:

  • Người mới mang thai lần đầu
  • Lần mang thai trước đó ốm nghén nặng thì những lần mang thai tiếp theo sẽ dễ gặp phải tình trạng tương tự
  • Mang song thai hoặc đa thai
  • Người thừa cân, béo phì
  • Mắc bệnh nguyên bào nuôi, do sự gia tăng của tế bào bên trong tử cung
Ốm nghén khi mang thai có nguy hiểm

2/ Các kiểu ốm nghén khi mang thai

Tùy vào tình trạng và biểu hiện ốm nghén khi mang thai khác nhau mà chúng sẽ được chia vào các nhóm khác nhau như sau:

  • Ốm nghén nhẹ

Đây là tình trạng buồn nôn, khó chịu, dị ứng với mùi thức ăn nhưng không kéo dài liên tục. Ăn uống không ngon miệng như trước, đôi khi sẽ cảm thấy khó chịu, mệt mỏi và xuất hiện chứng đầy hơi.

Bạn vẫn ăn uống bình thường nhưng nhạy cảm với thức ăn có mùi. Rối loạn tiêu hoá, dễ bị chuột rút và chảy máu nhẹ. Mẹ không bị sụt cân hoặc thiếu nước nghiêm trọng, không ảnh hưởng đến thai nhi.

  • Ốm nghén nặng

Đây là một trong các kiểu nghén khi mang thai hiếm gặp, chỉ có 1/1.000 phụ nữ mang thai gặp phải tình trạng này. Các triệu chứng của ốm nghén nặng rất nguy hiểm, bạn có thể nôn liên tục, không thể ăn uống được nhiều, dẫn tới sụt cân và thiếu nước.

Nếu không được điều trị kịp thời, trường hợp ốm nghén nặng có thể gây ra các biến chứng như: mất cân bằng điện giải, suy dinh dưỡng thai nhi, tạo áp lực lên các bộ phận khác, rối loạn lo âu và nặng hơn là trầm cảm nặng.

Nếu tình trạng này kéo dài đến 3 tháng cuối thai kỳ thì có thể là dấu hiệu của tiền sản giật, mê sảng, co giật, viêm tắc ruột, viêm đường tiết niệu, nhau bong non… làm nguy hiểm đến tính mạng của mẹ và thai nhi.

Nếu gặp phải trường hợp ốm nghén nặng, các mẹ bầu cần nhập viện để điều trị. Các bác sĩ sẽ theo dõi và chăm sóc dinh dưỡng, bù nước và chất dinh dưỡng qua đường tiêm tĩnh mạch.

  • Ốm nghén chua

Một trong những kiểu ốm nghén đó là tự nhiên thèm và ăn đồ chua liên tục mà trước đây không hề ăn. Đây là tình trạng cơ thể mẹ thiếu hụt acid tiết ra để tiêu hoá đồ ăn nên dẫn đến mẹ nghén chua.

Mẹ ăn chua có thể cải thiện tình trạng tiêu hoá, kích thích ăn uống, cung cấp thêm vitamin C giúp hình thành và phát triển thai nhi. Tuy nhiên mẹ cần ăn chua điều độ, không nên ăn khi đói để tránh làm ảnh hưởng đến dạ dày cũng như làm giảm độ pH trong cơ thể.

Ốm nghén khi mang thai có nguy hiểm
  • Ốm nghén cay

Mẹ bầu có thể sẽ ăn ngon miệng hơn khi ăn kèm các đồ cay, trước đây có thể không ăn được nhưng từ khi mang thai sẽ lại thấy hợp miệng khi sử dụng các đồ từ cay vừa đến rất cay.

Tuy nhiên mẹ không nên ăn cay quá nhiều mà cần được kiểm soát và có chế độ ăn phù hợp. Do ăn cay quá nhiều kết hợp với sự phát triển của thai nhi có thể gây ra bệnh trĩ. Cùng với đó dễ bị đau dạ dày, ợ hơi và luôn cảm thấy nóng bụng.

Ăn cay quá nhiều cũng sẽ ảnh hưởng đến thai nhi, dễ dẫn tới sảy thai, sinh non do tử cung co bóp nhiều.

  • Ốm nghén ngọt

Thường trong 3 tháng đầu mẹ sẽ luôn cảm thấy thèm các đồ ăn có vị ngọt như kẹo, bánh, đường, sữa, socola… Nếu sử dụng các đồ ngọt một cách điều độ và có tiết chế thì chúng sẽ không ảnh hưởng đến sức khỏe của cả mẹ và con.

Tuy nhiên nếu không thể kiểm soát được các cơn thèm ngọt thì mẹ bầu có thể gặp phải các rắc rối như tiểu đường thai kỳ, thừa cân, béo phì dẫn tới tình trạng rạn da, huyết áp cao… Các tình trạng này sẽ khiến cho mẹ khó lấy lại vóc dáng sau khi sinh.

  • Ốm nghén ngủ

Mẹ thường hay buồn ngủ bất chợt, dù có ngủ đủ 8 tiếng trước đó. Thông thường các mẹ sẽ có giấc ngủ rất dài từ 10 - 12 tiếng. Thông thường tình trạng này sẽ thường xuất hiện ở 3 tháng đầu của tam nguyệt cá, sau đó giảm dần và ngủ ít hơn.

Nguyên nhân gây ra tình trạng này là hormone progesterone tác động đến benzodiazepine kích thích GABA. Từ đó làm dịu nội bộ, khiến mẹ buồn ngủ hơn so với bình thường.

  • Chồng ốm nghén hộ vợ

Nghén hộ vợ là hiện tượng chồng cũng cảm thấy buồn nôn, cơ thể mệt mỏi, khó chịu và thay đổi khẩu vị như vợ khi mang thai. Nguyên nhân gây ra tình trạng này đến nay vẫn chưa xác định được chính xác.

Tuy nhiên một số giả thiết cho rằng có thể là chồng quá yêu thương vợ và muốn chia sẻ những mệt mỏi, lo lắng cùng với vợ khi mang thai. Do đó nên tâm lý cũng sẽ có nhiều thay đổi so với bình thường.

Đây là hiện tượng tâm lý sức bình thường khi vợ chồng có sở thích tương tự, nhiều mối liên quan tương đồng. Bạn không cần quá lo lắng khi gặp phải tình trạng này.

Ốm nghén khi mang thai có nguy hiểm

3/ Biến chứng nguy hiểm khi ốm nghén

Ốm nghén khi mang thai thường chỉ xuất hiện ở những tháng đầu khi mang thai. Tuy nhiên có nhiều trường hợp buồn nôn, ốm nghén không kiểm soát được sẽ gây ra nhiều ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của mẹ và bé. Cụ thể như sau:

  • Mệt mỏi, tụt huyết áp có thể dẫn đến ngất
  • Mất cân bằng điện giải, mất nước nghiêm trọng
  • Sụt cân, thiếu dinh dưỡng
  • Con có cân nặng nhẹ hơn so với tháng sinh
  • Dễ bị dị tật hơn
  • Sinh non, sảy thai

Do đó khi thấy các triệu chứng sau đây bạn cần tới ngay các cơ sở y tế để được hỗ trợ kịp thời:

  • Sụt cân nhanh chỉ trong 1 - 2 tháng
  • Choáng váng, ngất xỉu, nôn ra máu và nôn liên tục khiến bạn không ăn uống được gì
  • Đau đầu, đau bụng
  • Sốt cao
  • Tim đập nhanh
  • Nước tiểu sẫm màu, tiểu rắt
  • Xuất huyết âm dạo

Nếu thấy tình trạng ốm nghén kéo dài 3 - 4 tháng thì nên tới bệnh viện kiểm tra. Các bác sĩ sẽ tiến hành truyền dịch tĩnh mạch để bù nước và dùng biện pháp ngăn chặn tình trạng nôn ói.

Ốm nghén khi mang thai có nguy hiểm

4/ Ngăn ngừa và điều trị ốm nghén khi mang thai

Ốm nghén khi mang thai là tình trạng không mẹ bầu nào mong muốn trong giai đoạn thai kỳ. Nếu các cơn buồn nôn, khó chịu làm ảnh hưởng đến tinh thần, sức khỏe thì bạn có thể áp dụng một số biện pháp khắc phục sau đây:

  • Uống nước thường xuyên, chia thành các ngụm nhỏ và uống giữa các bữa ăn
  • Chia nhỏ các bữa ăn, không nên để bụng đói vì chúng sẽ khiến các cơn buồn nôn trở lên nghiêm trọng hơn.
  • Nên sử dụng các thực phẩm giàu chất xơ, ít đường, ít béo như bánh mì, cơm, bánh quy mặn… Đặc biệt nên ưu tiên sử dụng các thực phẩm giàu protein như trứng, sữa, bơ…
  • Hạn chế tiếp xúc với những thực phẩm khiến bạn cảm thấy khó chịu
  • Ngủ đủ giấc và nghỉ ngơi càng nhiều sẽ giúp bạn giảm bớt mệt mỏi và tránh căng thẳng, lo âu.
  • Sử dụng các sản phẩm được chế biến từ gừng như: trà gừng, bánh kẹo gừng có thể giúp bạn làm giảm buồn nôn.
  • Phương pháp bấm huyệt, châm cứu, xoa bóp giúp giảm các cơn buồn nôn.
  • Sử dụng thêm các loại vitamin tổng hợp, đặc biệt là vitamin B6.
  • Với những tình trạng nghiêm trọng thì bác sĩ có thể kê cho bạn một số loại thuốc như  thuốc kháng acid để giảm acid dạ dày và ngăn ngừa nôn, Histamine, Phenothiazine, Metoclopramid… Lưu ý không nên tự mua thuốc uống mà cần có sự chỉ định của bác sĩ.

Hy vọng qua những thông tin bên trên sẽ giúp các mẹ vượt qua thời kỳ ốm nghén khi mang thai. Hãy đến các cơ sở y tế nếu tình trạng này trở lên nghiêm trọng để có được phương pháp điều trị tốt nhất.

Nếu cần giải đáp các câu hỏi liên quan hay đặt lịch thăm khám và tư vấn, bạn chỉ cần để lại thông tin tại FORM MẪU hoặc liên hệ Hotline. Đội ngũ bác sĩ và tổ chuyên môn của chúng tôi sẽ hỗ trợ bạn miễn phí và nhanh nhất.


DR THÀNH SƠN - Gieo Mầm Hạnh Phúc

Đánh giá bài viết
1 bầu chọn / trung bình: 5
379
Lượt xem

Bài viết khác