Chuyển tới nội dung
Chăm sóc thai kỳ
Hướng dẫn bổ sung sắt cho bà bầu đúng cách

Hướng dẫn bổ sung sắt cho bà bầu đúng cách

21/10/2023

Phụ nữ mang thai có nhu cầu hấp thụ nhiều dưỡng chất, do đó mà việc bổ sung sắt cho bà bầu là cần thiết để thai nhi có thể phát triển khỏe mạnh. Tuy nhiên, nhu cầu sắt ở mỗi giai đoạn thai kỳ không giống nhau, và nếu mẹ bổ sung thừa sắt cũng gây ra nhiều hệ lụy nguy hiểm không kém. Dưới đây là những khuyến nghị cho bà bầu về việc bổ sung sắt như thế nào thì hiệu quả.

Nguyên nhân nên bổ sung sắt cho bà bầu

Sắt là nguyên tố quan trọng đóng vai trò vào sự hình thành của hàng trăm enzyme và protein trong cơ thể. Sắt cũng rất cần thiết cho sự phát triển hệ miễn dịch và giúp làm lành các vết thương. Cũng nhờ sắt mà các huyết sắc tố và protein trong tế bào hồng cầu có thể vận chuyển oxy đến các tế bào khác.

Phụ nữ trong thời kỳ mang thai sẽ cần nhiều máu hơn so với bình thường để tăng cường sức khỏe và đáp ứng nhu cầu phát triển của thai nhi:

Sắt tham gia vào quá trình phân chia tế bào, tạo ra những tế bào mới. Trong khoảng thời gian 10-16 ngày đầu khi bắt đầu thụ thai, các tế bào thần kinh của thai nhi sẽ được tạo ra hàng loạt nhờ sắt và acid folic. Do đó, nếu không đủ sắt trong giai đoạn này sẽ gây ảnh hưởng xấu cho cả mẹ lẫn con, khiến đứa trẻ khó có được trí thông minh tuyệt vời về sau.

Sắt còn bảo vệ cơ thể tránh bị nhiễm khuẩn, bởi sắt cũng là thành phần của một enzym trong hệ miễn dịch, giúp biến đổi beta caroten thành vitamin A, giúp tạo ra collagen (chất này gắn kết các mô cơ thể lại với nhau). Ngoài ra, sắt còn có tác dụng làm tăng cảm giác ngon miệng. Nếu mẹ bầu bị thiếu máu do thiếu sắt sẽ có dấu hiệu không muốn ăn, mệt mỏi và không ngủ được vì không có oxy lên não và các tế bào trong cơ thể.

Những nguy cơ khi bà bầu thiếu sắt

Đối với những người khi mang bầu mà bị thiếu máu (do thiếu sắt) sẽ có cảm giác chán ăn, khó ngủ, người mệt mỏi vì lượng oxy lên não cũng như các tế bào trong cơ thể là rất ít. Thiếu sắt còn gây suy giảm sức đề kháng của mẹ dẫn đến nhiễm trùng. Điều này ít nhiều ảnh hưởng đến trẻ sinh ra sẽ có nguy cơ cao thiếu máu, dẫn đến tình trạng sức khỏe kém.

huong-dan-bo-sung-sat-cho-ba-bau-dung-cach.jpg (19 KB)

Bà bầu nên bổ sung sắt đầy đủ để đảm bảo sự phát triển khỏe mạnh cho thai nhi

Đối với bà bầu thiếu sắt sẽ có thể tăng nguy cơ sinh non, gây nhiễm trùng hậu sản, băng huyết sau sinh, suy nhược cơ thể,…Đây cũng là một trong những yếu tố dẫn đến sự suy dinh dưỡng bào thai, con sinh ra nhẹ cân, ảnh hưởng xấu đến sự phát triển thể lực và trí lực của trẻ sau này.

Hướng dẫn cách bổ sung sắt cho bà bầu hợp lý

Trước khi mang thai, cơ thể của mỗi người phụ nữ cần 15mg sắt mỗi ngày. Đây là một lượng vi chất không nhỏ và vì lý do đó mà nhiều người thường không đáp ứng đủ lượng sắt cho cơ thể như khuyến nghị.

Khi mang thai, cơ thể sẽ cần gấp đôi lượng sắt, tức là khoảng 30mg/ngày. Nếu không cung cấp đủ, mẹ bầu sẽ mắc chứng thiếu máu, ảnh hưởng xấu tới sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.

Theo khuyến cáo Tổ chức y tế thế giới, phụ nữ khi phát hiện có thai nên bổ sung ngay viên sắt mỗi ngày, uống kéo dài tới sau khi sinh một tháng. Liều bổ sung nên là 60mg sắt mỗi ngày kèm theo acid folic 400mcg. Ngoài ra, các mẹ bầu cũng nên sử dụng các thực phẩm có tăng cường sắt, acid folic trong bữa ăn hàng ngày cho phụ nữ mang thai.

Đối với trường hợp mẹ bầu bị thiếu máu do thiếu sắt sẽ được các bác sĩ chỉ định bổ sung 50-100 mg/ngày. Thậm chí trong nhiều trường hợp, mẹ bầu nếu bị thiếu sắt nghiêm trọng sẽ có phương pháp điều trị phù hợp, thường sẽ phải điều trị tại viện 2- 3 tháng bằng cách tiêm truyền tĩnh mạch để đảm bảo lượng máu được ổn định.

Bổ sung sắt cho bà bầu qua đâu?

Những thực phẩm giàu sắt cho bà bầu

Thực phẩm luôn là nguồn cung cấp sắt dồi dào và đa dạng. Mẹ bầu có thể bổ sung qua các loại sau:

  • Thịt đỏ, tim, gan, thịt gia cầm
  • Lòng đỏ trứng
  • Cá, nghêu, hàu
  • Các loại đậu và ngũ cốc
  • Rau có lá xanh đậm, ngoài ra còn có bí ngô, bông cải và trái cây khô.
Hướng dẫn bổ sung sắt cho bà bầu đúng cách

Sắt có nhiều trong các loai hạt và ngũ cốc

Thông thường, các loại thực phẩm chứa sắt có nguồn gốc từ động vật sẽ dễ dàng hấp thu tốt hơn so với sắt có nguồn gốc từ thực vật. Một người bình thường có thể hấp thụ được trung bình khoảng 10 – 15% sắt từ động vật nhưng chỉ hấp thụ 5 – 10% sắt từ thực vật.

Do đó, nếu mẹ bầu muốn cung cấp đủ sắt thì phải hấp thụ một lượng sắt gấp 10 lần nhu cầu khuyến cáo (vì cơ thể người chỉ có thể hấp thu trung bình 10%). Nên ăn dạng sắt dễ hoà tan trong cả động thực vật, ăn đủ chất đạm và không ăn quá nhiều thực phẩm giàu sắt, photpho.

Ngoài ra, mẹ bầu cũng cần lưu ý bổ sung thêm folate, acid folic, vitamin B-12…trong thai kỳ,  bởi các chất này cũng tham gia vào quá trình tạo máu.

Bổ sung sắt qua các loại thực phẩm chức năng

Thuốc uống bổ sung sắt cho bà bầu thường có 2 dạng là sắt vô cơ (Sắt sulfate) và sắt hữu cơ (Sắt fumarate và sắt gluconate). Sắt hữu cơ có ưu điểm hơn sắt vô cơ là giúp bà bầu dễ hấp thu và ít gây táo bón hơn.

Bà bầu có thể sử dụng các loại viên thuốc chứa sắt đơn thuần, được sản xuất ở dạng có hóa trị 2 như: sắt succinat, viên sắt gluconat, sắt fumarat, sắt oxalate,…

Thuốc sắt trên thị trường hiện nay được bào chế dưới 2 dạng là sắt nước và viên sắt. Ưu điểm của sắt nước là dễ hấp thu, ít gây nóng, ít gây táo bón, tuy nhiên lại khó uống và dễ gây buồn nôn. Ngược lại, ưu điểm của viên sắt là dễ uống, không gây buồn nôn, tuy nhiên lại hấp thu kém hơn sắt nước và gây nóng trong nhiều hơn.

Ngoài ra, mẹ bầu cần chú ý những điều sau khi bổ sung thêm viên uống sắt:

  • Nên uống viên sắt khi đói và uống kèm với các loại nước giàu vitamin C, chẳng hạn như nước cam hay nước chanh. Sau ăn 1-2 giờ thì mới uống sắt để cơ thể có thể dễ dàng hấp thụ sắt tốt nhất.
  • Không dùng thuốc sắt và sữa song song cho bà bầu, hay các loại thuốc bổ sung canxi, thực phẩm giàu canxi vì canxi gây cản trở khả năng hấp thụ sắt.
  • Khi uống viên bổ sung sắt, bà bầu cần uống nhiều nước, ăn thêm nhiều thực phẩm giàu chất xơ để phòng ngừa táo bón. Lưu ý là chỉ uống thuốc bằng nước đun sôi để nguội, tránh sử dụng trà hay cà phê vì có thể làm giảm sự hấp thụ sắt.
  • Tình trạng bà bầu bi thiếu máu do thiếu sắt không những ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của mẹ, mà còn có thể khiến bé bị suy dinh dưỡng khi chào đời. Bởi vậy, mẹ bầu nên chú ý bổ sung đầy đủ lượng sắt cần thiết từ nhiều nguồn khác nhau để đảm bảo dinh dưỡng cho cả mẹ và con. 

DR THÀNH SƠN - Gieo Mầm Hạnh Phúc

Đánh giá bài viết
1 bầu chọn / trung bình: 5
519
Lượt xem

Bài viết khác